Hydrologia - wykład

tematy wykładów
literatura
sposób zaliczenia

TEMATY WYKŁADÓW

 1.  Woda podmiot hydrologii
             a. Znaczenie wody

             b. Hydrologia jako nauka
             c. Pochodzenie wody na Ziemi
             d. Procesy utrzymujące wodę na Ziemi w stanie ciekłym
2.  Właściwości wody i ich wpływ na środowiska przyrodnicze Ziemi
             a. Budowa wody

             b.Gętość wody
             c. Utajone ciepło topnienia i wrzenia
             d. Ciepło właściwe
             e. Napięcie powierzchniowe

 2.  Woda na Ziemi
             a. Rozwój zainteresowania człowieka wodą
             b. Występowanie wody na Ziemi
             c. Obieg wody w przyrodzie
 4.  Woda w atmosferze
             a. Wielkości opisujące zawartość wody w atmosferze

             b. Pomiar wilgotności powietrza
             c. Etapy powstawania opadu
             d. Procesy prowadzące do ochładzania mas powietrza
             e. Powstawanie opadu z chmur ciepłych i chłodnych

             f. Klasyfikacja opadów
 5.  Opady atmosferyczne
             a. Pomiary opadu w punkcie
             b. Struktura czasowa opadu
             c. Rozkład przestrzenny opadów na świecie i w Polsce
             d. Intensywność opadów i opady maksymalne na obszarze zlewni
             e. Chemizm opadów
6.  Parowanie
             a. Parowanie i jego podział
             e. Ewapotranspiracja potencjalna

             b. Czynniki wpływające na intensywność parowania
             c. Parowanie z wolnej powierzchni wodnej
             d. Intercepcja

             e. Sublimacja

             f. Transpiracja

             g. Ewapotranspiracja

             h. Rozkład parowania na świecie i w Polsce

7.  Infiltracja
             a. Woda w glebie
             b. Ocena zdolności infiltracyjnej gleby
             c. Czynniki wpływające na wielkość infiltracji
8. Wody powierzchniowe
             a. Charakterystyka cieku i sieci rzecznej
             b. Stany wody
             c. Związki wodowskazów
            d. Opracowanie obserwacji stanów i przepływów
9. Odpływ rzeczny
             a. Składowe odpływu
             b. Czynniki wpływające na wielkość odpływu
             c. Wezbrania i niżówki
             d. Ustroje rzeczne
             e. Odpływ na świecie i z obszaru Polski
10. Retencja i zasoby wód
             a. Retencja i jej rodzaje
             b. Bilans wodny
             c. Zasoby wód
             c. Zapotrzebowanie i wykorzytanie wody
11. Zmiany zasobów i ich dostępności na świecie - cz. 1
             a. Przyczyny wzrostu obszarów o niedostatku wody
             b. Przyczyny zmian klimatycznych
12. Zmiany zasobów i ich dostępności na świecie - cz. 2
             a. Skutki zmian klimatycznych
             b. Konflikty o wodę
13. Jakość i zanieczyszczenie wód
            a. Jakość i zanieczyszczenie wód
            b. Zanieczyszczenie opadów atmosferycznych
            c. Stan i zanieczyszczenie wód powierzchniowych
            d. Stan i zanieczyszczenie wód podziemnych


LITERATURA
PODSTAWOWA
Bajkiewicz-Grabowska E., Magnuszewski A., Mikulski Z.: 1993 - Hydrometria. PWN, Warszawa.
Bajkiewicz-Grabowska E., Mikulski Z.: 2008 - Hydrologia ogólna. PWN, Warszawa
Biswas A. K.: Historia hydrologii.
PWN, Warszawa.

Byczkowski A.:1996 - Hydrologia T. I i II, Wyd. SGGW, Warszawa.

Chełmicki W.: 1999 - Degradacja i ochrona wód, Cz. II - Zasoby. Inst. Geogr. Uni. Jagiellońskiego, Kraków.
Dingman L. S.: 1994 - Physical hydrology. MacMillan Publishing Company, New York.
Dynowska I. (red.): 1993 - Przemiany stosunków wodnych w Polsce w wyniku procesów naturalnych i antropogenicznych. Wyd. Uniw. Jagielońskiego.
Dynowska I., Tlałka A.: 1982 - Hydrografia. PWN, Warszawa.
Eagleson P.S.: 1978 - Hydrologia dynamiczna. PWN, Warszawa.

Pociask-Karteczka J (red.): 2006 - Zlewnia - właściwości i procesy. Wyd. Uniw. Jegiellońskiego, Kraków.
Soczyńska U. (red.): 1989 - Podstawy hydrologii dynamicznej. Wyd. Uniw. Warszawskiego, Warszawa

UZUPEŁNIAJĄCA
Atlas zanieczyszczeń wód w Polsce. Biblioteka Monitoringu Środowiska, Warszawa 1993
Błaszczyk T., Górski J.: 1993 - Zanieczyszczenie, zagrożenie i ochrona wód podziemnych w Polsce. Wydaw. Naukowe UAM. Poznań.
Boryczka J.: 1984 - Model deterministyczno-stochastyczny wielookresowych zmian klimatu. Wyd. Uniw. Warszawskiego.
Chodakow W.G.: 1971 - Śniegi i lody Ziemi. PWN, Warszawa.
Dawydow L.K., Dmitrijewa A.A., Konkina N.G.: 1979 - Hydrologia ogólna. PWN, Warszawa.
Dębski K.: 1970 - Hydrologia. Arkady, Warszawa.
Gutry-Korycka M., 1978 - Zasilanie podziemne rzek polskich. Przeglad Geofizyczny, r. XXIII (XXXI) z. 2, Warszawa.
Jokiel P., Kożuchowski K.: 1989 - Zmiany wybranych charakterystyk hydroklimatycznych Polski w bieżącym stuleciu. Dokumentacja Geograficzna z.3, Wrocław.
Kaczorowska Z.: 1986 - Pogoda i klimat. Wyd. Szkolne i Pedagog., Warszawa.
Kędziora A.: 1995 - Podstawy agrometeorologii. Państwowe Wydawnictwo Rolne i Leśne. Poznań. Kiciński T.: 1960 - Odplyw gruntowy w rzekach oraz jego określanie. Gospodarka Wodna, z. 10.
Kożuchowski K.:1983 - Wiekowe zmiany rocznych sum opadów w Polsce. Czas. Geogr,. 45,2.
Kożuchowski K., Marciniak K.: 1987 - Zmiany temperatury powietrza w Europie środkowej od 1781 roku. Czas. Geogr., 2.
Losew K. S.: 1989 - Woda.
Gidrometeoizdat, Leningrad.

Matricon J.: 2002 - Woda -Cenniejsza niż złoto. G+J gruner + Jahr Polska.
Raudkivi A.J.: 1979 - Hydrology. Pergamon Press, Oxford.
Rocznik statystyczny 2008. Główny Urząd Utatystyczny, Warszawa.
Siniukow W.: 1994 - Woda - substancja zagadkowa. Wiedza Powszechna. Warszawa.
Soczyńska U. (red.): 1989 - Procesy hydrologiczne. PWN, Warszawa.
Sokolow B. L., Sarkisjan W. O.: 1981 - Podziemnoje pitanje gornych riek.
Gidrometeoizdat, Leningrad.
Ward R.C.: 1967 - Principles of hydrology. McGraw-Hill, London.
Wyniki monitoringu jakości zwykłych wód podziemnych w latach 1991-1993. Biblioteka Monitoringu Środowiska, Warszawa 1993. (i nowsze)


SPOSÓB ZALICZENIA
Przedmiot kończy się egzaminem.
- ZAGADNIENIA DO EGZAMINU

Do egzaminu obowiązuje znajomośc treści z wykładu jak i ćwiczeń. Egzamin składa się z pytań zamnkniętych i otwartych. Pytania zamknięte to pytania wyboru. Pytania otwarte polegają na opisanu procesu lub metody.

Przykładowe pytania:

1. Wymień od najistotniejszego do najmniej ważnego źródła energii dla cyklu hydrologicznego na Ziemi
    a. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
    b. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
    c. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

2. Wymień czynniki wpływające na błędy pomiaru opadu w deszczomierzu Hellmana . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

3. Metoda Konstantinowa (nomogramu) wyznaczania parowania aktualnego należy do grupy:
    a. wzorów empirycznych             b. dyfuzji turbulentnej
    c. bilansu wodnego                        d. zależności od ewapotranspiracji potencjalnej
    e. kombinowanej                            f. opartej na przepływie dyfuzyjnym i wymianie masy

4. Udział odpływu podziemnego w ogólnej masie odpływu dla Polski wynosi średnio . . . . . %, największy jest . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ., najmniejszy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

5. Omów wpływ czynnika meteorologicznego na rozkład odpływu w czasie. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

6. Pierwsze pomiary opadów znane są z obszaru
a) Chin
b) Grecji
c) Indii
d) Egiptu

7. Podkreśl prawdziwą definicję:
a) Moduł odpływu podziemnego jest to iloraz odpływu podziemnego i odpływu całkowitego
b) Współczynnik odpływu podziemnego jest to iloraz odpływu podziemnego i opadu
c) Współczynnik zasilania podziemnego jest to iloraz maksymalnej  i minimalnej średniej rocznej wartości z najniższych przepływów miesięcznych w wieloleciu
d) Współczynnik zdolności retencyjnej zlewni jest to iloraz średniego odpływu podziemnego i powierzchni zlewni

8. Połącz określenie wilgotności gleby i ich właściwą definicję

A. wilgotność masowa (wagowa)

 

 

stosunek masy wody doi masy całej skały

B. objętościwa zawartość wody

 

 

stosunek masy wody do masy suchej gleby

C. wilgotnośc gleby (bezwzględna) 

 

 

masa wody zawartej w glebie do objętości gleby

D. wilgotność właściwa

 

 

stosunej objętości wody do objętości suchej gleby


9. Wymień metody obliczania retencji strefy saturacji i opisz jedną z nich. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .


10.Wyjaśniej pojęcia:
a) wezbranie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
b) utajone ciepło parowania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
c) niedosyt wilgotności . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .